KAMU
YÖNETİMİ TEMEL KANUNU TASARISI
(TBMM ne Sevk
Edilen Son Hali )
BİRİNCİ KISIM
Kamu
Yönetiminin Amaç, İlke ve Görevleri
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Tanımlar ve Temel İlkeler
Amaç
Madde 1- Bu Kanunun amacı, katılımcı, saydam, hesap
verebilir, insan hak ve özgürlüklerini esas alan bir
kamu yönetiminin oluşturulması; kamu hizmetlerinin
adil, süratli, kaliteli, etkili ve verimli bir şekilde
yerine getirilmesi için merkezi idare ile mahalli
idarelerin görev, yetki ve sorumluluklarının
belirlenmesi; merkezi idare teşkilatının yeniden
yapılandırılması ve kamu hizmetlerine ilişkin temel
ilke ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
Madde 2- Bu Kanun, merkezi idare ile mahalli idareleri
ve bunların bağlı, ilgili ve ilişkili kurum ve
kuruluşlarını kapsar.
Tanımlar
Madde 3- Bu Kanunda geçen deyimlerden;
a) Merkezi idare: Başbakanlık ve bakanlıklar ile bağlı
kuruluşları,
b) Mahalli idare: İl özel idaresi, belediye ve köyü,
c) Stratejik plan: Kamu kurum ve kuruluşlarının orta
ve uzun vadeli amaçlarını, temel ilke ve
politikalarını, hedef ve önceliklerini, performans
ölçütlerini, bunlara ulaşmak için izlenecek yöntemler
ile kaynak dağılımlarını içeren planı,
ifade eder.
Kamu yönetiminin temel amaç ve görevi
Madde 4- Kamu yönetiminin temel amaç ve görevi, halkın
hayatını kolaylaştırmak, huzur, güvenlik ve refahını
sağlamak, hayat kalitesini geliştirmek, kişilerin hak
ve özgürlüklerini kullanmalarının önündeki engelleri
kaldırmak ve bu amaçlarla kanunlarla verilen görev ve
hizmetleri yerine getirmektir.
Kamu yönetiminin kuruluş ve işleyişinin temel ilkeleri
Madde 5- Kamu yönetiminin kuruluş ve işleyişinde esas
alınacak temel ilkeler şunlardır:
a) Kamu yönetiminin kuruluş ve işleyişinde, idarenin
bütünlüğü esastır.
b) Kamu hizmetlerinin yerine getirilmesinde, sürekli
gelişim, katılımcılık, saydamlık, hesap verebilirlik,
öngörülebilirlik, yerindelik, beyana güven ile
hizmetten yararlananların ihtiyacına ve hizmetlerin
sonucuna odaklılık esas alınır.
c) Yapılacak yeni düzenlemeler ve ihdas edilecek
birimler için düzenleyici etki analizi yapılır.
d) Kamu hizmetlerinin yerine getirilmesinde ve bu
hizmetlerden yararlandırmada ayırımcılık; bu
hizmetlerle ilgili olarak insan hak ve özgürlüklerini
kısıtlayıcı düzenleme ve uygulama yapılamaz.
e) Görev, yetki ve sorumluluklar, hizmetten
yararlananlara en uygun ve en yakın birime verilir.
f) Kamu hizmetlerine ilişkin temel kararların
alınmasında, ilgili kamu kurumu niteliğindeki meslek
kuruluşları ve sivil toplum örgütlerinin görüş ve
önerilerinden yararlanılır.
g) Kamu kurum ve kuruluşları, halkın bilgi edinme
hakkını kullanması için gerekli tedbirleri alır.
h) Kamu hizmetlerinde bilgi teknolojilerinden etkili
ve yaygın şekilde yararlanılır.
i) Kamu kurum ve kuruluşları, insangücü ve maddi
kaynaklarını etkili ve verimli şekilde kullanır, bu
amaçla kendi aralarında işbirliği yapar.
j) Kamu hizmetlerinin usul ve standartları
belirlenerek, hizmetten yararlananların bunları
önceden bilmesi sağlanır. Kamu kurum ve kuruluşlarının
üst yöneticileri, hizmetlerin bu standartlara uygun
şekilde yerine getirilmesinden ve hizmetten
yararlananların ihtiyacına uygunluğunu sağlamaktan
sorumludur.
k) Kamu kurum ve kuruluşlarınca, gerçek ve tüzel
kişilerden, sadece hizmet usul ve standartlarında
öngörülen bilgi ve belgeler istenebilir. Bilgi ve
belge istemine ilişkin usul ve standartlar;
etkililiği, verimliliği ve basitleştirmeyi sağlamak
amacıyla düzenli olarak gözden geçirilir.
l) Kamu kurum ve kuruluşları, kanunlarla kendilerine
açıkça görev olarak verilmeyen ve kuruluşun amacıyla
doğrudan ilgili olmayan alanlarda işletme kuramaz, mal
ve hizmet üretimi yapamaz, bu amaçla personel, bina,
araç, gereç ve kaynak tahsis edemez.
İKİNCİ BÖLÜM
Merkezi İdarenin ve Mahalli İdarelerin Yetki, Görev ve
Sorumlulukları
Merkezi idarenin genel yetkileri
Madde 6- Merkezi idarenin kamu hizmetleri ile ilgili
yetki ve sorumlulukları şunlardır:
a) Kamu hizmetlerine ilişkin ulusal düzeyde genel ilke
ve politikalar, amaç ve hedefler ile standartları
belirlemek,
b) Kamu hizmetlerinin hukuka, belirlenen politika ve
standartlara uygunluğunu izlemek, değerlendirmek ve
denetlemek,
c) Hizmetlerin verimli ve merkezi idare ile mahalli
idareler arasında koordinasyon içerisinde yerine
getirilmesini sağlamak,
d) Kamu kurum ve kuruluşları ile özel sektör, kamu
kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve sivil
toplum örgütleri arasında iletişim ve işbirliğini
sağlayıcı mekanizmalar oluşturmak, hizmet ve işlev
kapasitelerini geliştirmek,
e) Kamu hizmetlerini uygun ölçek ve nitelikte olmak
üzere merkezde, gerekli durumlarda yetki genişliği
ilkesi çerçevesinde taşrada ve yurtdışında
örgütlenerek yerine getirmek,
f) Mahalli idareler ve hizmet yönünden yerinden
yönetim kuruluşları üzerinde kanunlarla öngörülen
idari vesayet yetkisini kullanmak.
Merkezi idare tarafından yürütülecek görev ve
hizmetler
Madde 7- Merkezi idare tarafından yürütülecek görev ve
hizmetler şunlardır:
a) Adalet, savunma, güvenlik, istihbarat, dış
ilişkiler ve dış politikaya ilişkin görev ve
hizmetler,
b) Maliye, hazine, dış ticaret, gümrük hizmetleri ile
piyasalara ilişkin düzenleme görev ve hizmetleri,
c) Ulusal düzeyde ekonomik, sosyal ve fiziki planları
hazırlamaya, bölgeler arasındaki gelişmişlik
farklılıklarını gidermeye yönelik program ve
projelerin uygulanmasını sağlamaya ilişkin görev ve
hizmetler,
d) Milli eğitimle ilgili görev ve hizmetler,
e) Diyanetle ilgili görev ve hizmetler,
f) Sosyal güvenlikle ilgili görev ve hizmetler,
g) Tapu ve kadastro, nüfus ve vatandaşlıkla ilgili
görev ve hizmetler,
h) Acil durum yönetimi ve sivil savunma ile ilgili
ulusal düzeyde yapılması gereken görev ve hizmetler,
i) Vakıflarla ilgili görev ve hizmetler,
j) Mahalli idarelere teknik ve mali yardımda bulunma,
rehberlik yapma ve eğitim desteği sağlama görev ve
hizmetleri,
k) Kanunlarla münhasıran merkezi idare tarafından
yerine getirilmesi öngörülen ulusal nitelikli veya
birden çok ili kapsayan diğer görev ve hizmetler.
Mahalli idarelerin görev, yetki ve sorumlulukları
Madde 8- Mahalli müşterek ihtiyaçlara ilişkin her
türlü görev, yetki ve sorumluluklar ile hizmetler
mahalli idareler tarafından yerine getirilir.
Mahalli idareler görev, yetki ve sorumluluk alanlarına
giren hizmetleri, idarenin bütünlüğüne, kanunlarla
belirlenen esas ve usullere, kalkınma planının ilke ve
hedeflerine, kendi stratejilerine, amaç ve
hedeflerine, performans ölçütlerine uygun olarak
yürütür.
Mahalli idarelerin kanunlarla verilen temel görev ve
hizmetleri ciddi şekilde aksatması ve bu durumun
halkın sağlık, huzur ve esenliğini önemli ölçüde
olumsuz etkilemesi durumunda, aksamanın boyutu ile
ölçülü olmak kaydıyla, ilgili merkezi idare
kuruluşunun talebi üzerine İçişleri Bakanlığı bu
aksaklıkların giderilmesi için kanunlarda öngörülen
tedbirleri alır.
Merkezi idare ile mahalli idareler arasındaki
ilişkiler
Madde 9- Merkezi idare tarafından yürütülmesi
öngörülen hizmetlerden illerde yapılması gerekenlerin,
kanunlarda belirtilen istisnalar dışında, valilik ve
kaymakamlıklar tarafından gerçekleştirilmesi esastır.
Merkezi idare birimleri, mahalli idarelerin sorumluluk
alanlarına giren görev ve hizmetler için mahalli
düzeyde teşkilat kuramaz, doğrudan ihale ve harcama
yapamaz.
Merkezi idarenin görevleri arasında sayılan hizmetlere
ait yatırımlardan ilgili bakanlıkça uygun görülenler,
mahalli idareler eliyle de gerçekleştirilebilir. Bu
yatırımlara ait ödenekler, ilgili kuruluş tarafından o
mahalli idare bütçesine aktarılır. Bu ödenekler başka
amaçla kullanılamaz.
Merkezi idare, desteklemek ve geliştirmek istediği
hizmetleri, proje bazında gerekli kaynaklarını ilgili
mahalli idarelere aktarmak suretiyle onlarla işbirliği
içinde yürütebilir.
Mahalli idareler, yatırımlarını, yetkili organlarının
kararıyla ve bedeli mukabilinde başka mahalli
idarelere veya merkezi idare kuruluşlarına
yaptırabilir. Mahalli idareler, diğer kamu kurum ve
kuruluşları ile işbirliği içinde ortak yatırım
yapabilir.
Mahalli idarelerin görev, yetki ve sorumluluk
alanlarına giren konularda çıkarılacak tüzük,
yönetmelik ve benzeri düzenlemelerde, mahalli
idarelerin yetkilerini kısıtlayıcı, mahalli hizmetleri
zayıflatıcı ve yerinden yönetim ilkesine aykırı
hükümler konulamaz.
Mali kaynak dağılımı
Madde 10- Mahalli idarelere yetki, görev ve
sorumluluklarıyla orantılı gelir kaynakları sağlanır.
Mahalli idarelere genel bütçe vergi gelirleri
tahsilatından pay ayrılır. Payların ayrılmasına,
dağıtımına ve bu paylardan yapılacak kesintilere
ilişkin usul ve esaslar kanunla düzenlenir.
Kamu hizmetlerinin gördürülmesi
Madde 11- Kamu hizmetlerinin daha etkili ve verimli
olarak yerine getirilebilmesi amacıyla, merkezi idare
ile mahalli idareler, kendilerine ait hizmetlerden
kanunlarda öngörülenleri, ilgileri itibariyle
üniversitelere, kamu kurumu niteliğindeki meslek
kuruluşlarına, hizmet birliklerine, özel sektöre ve
alanında uzmanlaşmış sivil toplum örgütlerine
gördürebilir. Bu durumda idarenin sorumluluğuna
ilişkin hükümler saklıdır.
İKİNCİ KISIM
Bakanlıklar ile Bağlı
ve İlgili Kuruluşların Teşkilatlanmasına İlişkin Esas
ve Usuller
BİRİNCİ BÖLÜM
Bakanlıklar ile Bağlı
ve İlgili Kuruluşların Teşkilatlanması
Teşkilatlanmaya ilişkin ilke ve esaslar
Madde 12- Bakanlıklar ile bağlı ve ilgili kuruluşların
kuruluş ve teşkilatlanmasına ilişkin ilke ve esaslar
şunlardır:
a) Görev ve yetkilerin tespiti ile teşkilatlanmada,
idarenin bütünlüğü ilkesi esas alınır.
b) Bakanlıklar ile bağlı ve ilgili kuruluşların
teşkilatlanmasında etkili ve verimli bir yapı
kurulması amacıyla, kurum ve kuruluşların görev, yetki
ve sorumlulukları tanımlanır. Benzer nitelikteki
hizmet ve görevler birden fazla kurum ve kuruluşa
verilemez.
c) Bakanlıklar ile bağlı ve ilgili kuruluşlar,
stratejik planlarına, yıllık amaç ve hedeflerine bağlı
olarak teşkilat yapısını, hizmet kalite
standartlarını, yönetim ve hizmet süreçlerini sürekli
geliştirici tedbirleri alır.
Bakanlar Kurulu, Başbakan ve Başbakan Yardımcıları
Madde 13- Bakanlar Kurulu, Başbakan ve bakanlardan
oluşur. Başbakan, Bakanlar Kurulunun başkanı ve
Başbakanlık teşkilatının en üst amiridir.
Başbakana yardımcı olmak ve Başbakan tarafından
verilecek görevleri yerine getirmek amacıyla sayıları
sekizi geçmemek üzere Devlet Bakanı atanabilir.
Başbakana yardımcı olmak ve bakanlıklar arasında
koordinasyonu sağlamak üzere en çok üç bakan Başbakan
Yardımcısı olarak görevlendirilebilir.
Başbakan Yardımcıları ile Devlet Bakanlarının danışma
ve büro hizmetlerini yürütecek personele ait kadrolar
Başbakanlık kadro cetvelinde gösterilir.
Bakanların görev, yetki ve sorumluluğu
Madde 14- Bakan, bakanlık kuruluşunun en üst amiri
olup, bakanlık icraatından ve emri altındakilerin
faaliyet ve işlemlerinden sorumludur. Her bakan
aşağıdaki görev, yetki ve sorumluluğa sahiptir:
a) Bakanlığını, Anayasaya, kanunlara, hükümet
programına ve Bakanlar Kurulunca belirlenen politika
ve stratejilere uygun olarak yönetir.
b) Bakanlığı ile bakanlığına bağlı ve ilgili
kuruluşların görev alanına giren hususlarda politika
ve stratejiler geliştirir, bunlara uygun olarak yıllık
amaç ve hedefler oluşturur, performans ölçütleri
belirler, bakanlık bütçesini hazırlar, gerekli yasal
ve idari düzenleme çalışmalarını yapar. Belirlenen
stratejiler, amaçlar ve performans ölçütleri
doğrultusunda uygulamayı koordine eder, izler ve
değerlendirir.
c) Bakanlığı ile bakanlığına bağlı ve ilgili
kuruluşların faaliyetlerini, işlemlerini denetler,
yönetim sistemlerini gözden geçirir, kurumun yapısı ve
yönetim süreçlerinin etkililiğini gözetir, yönetimin
geliştirilmesini sağlar.
d) Faaliyet alanına giren konularda diğer bakanlıklar,
kamu kurum ve kuruluşları ile işbirliği ve
koordinasyonu sağlar.
Müsteşarın görev, yetki ve sorumluluğu
Madde 15- Müsteşar, bakanın yardımcısı olup bakanlık
hizmetlerini, bakan adına ve onun emir ve
yönlendirmesi doğrultusunda, mevzuat hükümlerine,
bakanlığın amaç ve politikalarına, stratejik planına
uygun olarak düzenler ve yürütür. Bu amaçla, bakanlık
kuruluşlarına gereken emirleri verir ve bunların
uygulanmasını gözetir ve sağlar.
Müsteşar yukarıda belirtilen hizmetlerin
yürütülmesinden bakana karşı sorumludur.
Bakanlıklar
Madde 16- Bakanlıklar merkez ve taşra teşkilatından
oluşur. Ancak, ekli (I) sayılı cetvelde sayılan
bakanlıklardan ekli (II) sayılı cetvelde gösterilenler
taşra teşkilatı kuramaz.
Bakanlık merkez teşkilatı kurulmasına ilişkin esaslar
Madde 17- Bakanlıkların merkez teşkilatının
kurulmasında aşağıdaki esas ve usuller uygulanır:
a) Anahizmet, danışma ve yardımcı hizmet birimlerinin
kurulması, kaldırılması, görev, yetki ve
sorumlulukları kanunla düzenlenir.
b) Bağlı ve ilgili kuruluşlar eliyle yürütülen
hizmetler için bakanlık merkez teşkilatında ayrıca
birim kurulamaz.
c) Bakanlık merkez teşkilatında 28 inci maddenin
birinci fıkrasının (a) ve (b) bentlerinde
gösterilenler dışında hiyerarşik kademe teşkil
edilemez. Ancak, birim ve personel sayısı dikkate
alınarak bakanlıklardan sadece merkez teşkilatı
bulunanlar ile müsteşarlık şeklinde kurulan bağlı
kuruluşlarda en çok üç; diğer bakanlıklarda en çok beş
müsteşar yardımcılığı; başkanlık ve genel müdürlük
şeklinde kurulan bağlı kuruluşlarda en çok üç başkan
yardımcılığı ve genel müdür yardımcılığı kadrosu ihdas
edilebilir.
Bakanlık merkez teşkilatı
Madde 18- Bakanlık merkez teşkilatı, bakanlığın
sorumlu olduğu hizmetlerin yürütülmesi; bu hizmetlerle
ilgili politika, standart ve hedeflerin belirlenmesi;
planlama, koordinasyon ve denetimin sağlanması;
eğitim, izleme ve değerlendirme görevlerinin yerine
getirilmesi amacıyla aşağıdaki birimlerden meydana
gelecek şekilde düzenlenir:
a) Bakanlıkların hizmet ve görev alanlarına giren
faaliyetlerini yürüten anahizmet birimleri,
b) Bakana ve anahizmet birimleri ile bağlı ve ilgili
kuruluşlara teknik, planlama, araştırma-geliştirme,
hukuki ve mali konularda yardımcı olan danışma
birimleri,
c) İnsan kaynakları ve destek hizmetlerini yerine
getiren yardımcı hizmet birimleri.
İçişleri, Maliye, Milli Eğitim, Sağlık ile Çalışma ve
Sosyal Güvenlik Bakanlıklarında, temel görev ve
hizmetlerin bir gereği olarak, kurum dışı işyeri,
mükellef veya üçüncü kişi ve kuruluşlar ile mahalli
idarelere yönelik olmak üzere, kuruluş kanunlarında
belirtilmek şartıyla anahizmet birimi şeklinde
rehberlik ve denetim birimi oluşturulabilir. Hakim ve
savcıların denetimi için öngörülen hükümler saklıdır.
Bakanlık anahizmet birimleri
Madde 19- Bakanlıkların sorumlu oldukları temel hizmet
ve görevler, merkez teşkilatı bünyesinde kurulan
anahizmet birimleri tarafından yerine getirilir.
Bakanlık danışma birimleri
Madde 20- Bakanlık merkez teşkilatında ihtiyaca göre
aşağıdaki danışma birimleri kurulabilir:
a) Strateji Geliştirme Başkanlığı,
b) Hukuk Müşavirliği,
c) Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirliği.
Gerekli görülen hallerde 33 üncü maddede öngörülen
esaslar dahilinde bakanlık müşavirliği kadrosu ihdas
edilebilir.
Bağlı kuruluşların merkez teşkilatında ihtiyaca göre
Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı, Hukuk
Müşavirliği ile Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirliği
kurulabilir.
Bakanlık yardımcı hizmet birimleri
Madde 21- Bakanlık merkez teşkilatında ihtiyaca göre
aşağıdaki yardımcı hizmet birimleri kurulur:
a) Özel Kalem Müdürlüğü,
b) İnsan Kaynakları Daire Başkanlığı,
c) Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı.
Taşra teşkilatı olan bakanlıklarda insan kaynakları
birimi genel müdürlük şeklinde kurulabilir. Bağlı
kuruluşların merkez teşkilatında ihtiyaca göre İnsan
Kaynakları Daire Başkanlığı ile Destek Hizmetleri
Daire Başkanlığı kurulur.
Taşra teşkilatı ve kuruluşuna ilişkin esaslar
Madde 22- Taşra teşkilatı olan bakanlıklar illerde ve
hizmetin niteliği ile ihtiyaçlar dikkate alınarak
ilçelerde teşkilatlanır. Bunlar, vali ve kaymakama
bağlı olarak çalışır.
Taşra teşkilatının kurulmasında aşağıda belirtilen
esaslara uyulur:
a) Taşra teşkilatı, görev ve hizmetin niteliğine,
sosyal ve ekonomik şartlara ve nüfus durumuna göre
farklı yapıda kurulabilir.
b) Bakanlıklar ile bağlı kuruluşların il ve ilçelerde,
tek bir taşra teşkilatı kurmaları esastır.
c) Kamu hizmetlerinin zorunlu kıldığı hallerde, birden
çok ili kapsayan alanlarda, sürekli veya geçici
nitelikte, kanunla bölge teşkilatı kurulabilir. Ancak,
bölge düzeyinde teşkilatlanan bakanlıklar illerde,
illerde teşkilatlanan bakanlıklar ise bölge düzeyinde
teşkilatlanamaz.
d) Bölge kuruluşları dışındaki taşra teşkilatı,
Bakanlar Kurulu kararı ile kurulur, kaldırılır veya
değiştirilir.
Yurtdışı hizmetlerinin yürütülmesi
Madde 23- Dışişleri Bakanlığı ile Türk İşbirliği ve
Kalkınma İdaresi Başkanlığı hariç, bakanlıklar ile
diğer kamu kurum ve kuruluşları yurtdışı teşkilatı
kuramazlar. Bakanlıklar ile diğer kamu kurum ve
kuruluşlarından hangilerinin hangi ülkelerde yurtdışı
hizmeti sunacağı Bakanlar Kurulu tarafından
belirlenir. Bu suretle belirlenecek kurum ve
kuruluşların yurtdışı hizmetleri ilgili kurum veya
kuruluş personelinin Dışişleri Bakanlığı kadrolarına
belirli süreli olarak görevlendirilmesi suretiyle
yürütülür. Bu görevlere Dışişleri Bakanlığı elemanları
atanamaz ve görevlendirilemez.
Bağlı kuruluşlar
Madde 24- Bağlı kuruluşlar, bir bakanlığın hizmet ve
görev alanına giren anahizmetlerden özel önemi
bulunanları yürütmek üzere, kanunla kurulan
kuruluşlardır. Başbakanlığa bağlı olanların dışında
müsteşarlık şeklinde bağlı kuruluş kurulamaz.
Bağlı kuruluşlar, merkez teşkilatı ile istisnai ve
zorunlu hallere münhasır olmak üzere ihtiyaca göre
kurulan taşra teşkilatından oluşur. Ancak, bölge
düzeyinde teşkilatlanan bağlı kuruluşlar illerde,
illerde teşkilatlanan bağlı kuruluşlar bölge düzeyinde
teşkilatlanamaz. Bağlı kuruluşların taşra teşkilatı
kanunla kurulur.
Bağlı kuruluşların anahizmet, danışma ve yardımcı
hizmet birimleri 18 inci madde ile bakanlık merkez
teşkilatına ilişkin diğer hükümler gözönünde
bulundurularak hizmet özelliklerine göre kuruluş
kanunlarında belirlenir. Ayrıca, bağlı kuruluşlarda
temel görev ve hizmetlerin bir gereği olarak, kurum
dışı işyeri, mükellef veya üçüncü kişi ve kuruluşlara
yönelik olmak üzere, kuruluş kanunlarında belirtilmek
şartıyla anahizmet birimi şeklinde rehberlik ve
denetim birimi oluşturulabilir.
İlgili kuruluşlar
Madde 25- İlgili kuruluşlar; özel kanun veya statü ile
kurulan, iktisadi devlet teşekkülleri ve kamu iktisadi
kuruluşları ile bunların müessese, ortaklık ve
iştirakleri veya özel hukuki, mali ve idari statüye
tabi, hizmet bakımından yerinden yönetim
kuruluşlarıdır.
Bu kuruluşların görev, yetki ve sorumlulukları ile
teşkilatlanmalarına ilişkin esaslar ve ilgili olduğu
bakanlık, kuruluş kanunu veya statülerinde belirlenir.
Müsteşarlık şeklinde ilgili kuruluş kurulamaz.
İlgili kuruluşların anahizmet, danışma ve yardımcı
hizmet birimleri, 18 inci madde ile bakanlık merkez ve
bağlı kuruluşlarının teşkilatlanmasına ilişkin diğer
hükümler gözönünde bulundurularak hizmet özelliklerine
göre kuruluş kanunlarında veya statülerinde
belirlenir.
İlişkili kuruluşlar
Madde 26- İlişkili kuruluşlar, piyasalara ilişkin
düzenleyici ve denetleyici görev yapan, kamu tüzel
kişiliği ile idari ve mali özerkliği haiz, özel
kanunla kurulan kuruluşlardır.
Bu kuruluşların ilişkili olduğu bakanlık, kuruluş
kanununda gösterilir.
Strateji Geliştirme Kurulu ve diğer sürekli kurullar
Madde 27- Bakanlıklarda, bakanlık stratejilerinin,
amaç ve politikalarının belirlenmesine, bakanlık
hizmet ve teşkilatının geliştirilmesine, bakanlık
faaliyetlerinin performans sonuçlarının
değerlendirilmesine yardımcı olmak üzere Strateji
Geliştirme Kurulu oluşturulur. Kurul, bakanlık
müsteşarının başkanlığında, bakanlıkların kuruluş
kanunlarında belirtilen birim amirlerinden oluşur ve
konu ile ilgili kişiler, kamu veya özel kuruluş ve
sivil toplum örgütü temsilcileri çağrılabilir. Kurulun
sekreterya hizmetleri Strateji Geliştirme
Başkanlığınca yürütülür.
Ayrıca bakanlıklarda ve bağlı kuruluşlarda, görevleri
ve teşekkül tarzı kuruluş kanunlarında gösterilmek
kaydıyla sürekli kurullar oluşturulabilir.
Hiyerarşik kademeler ve unvanlar
Madde 28- Bakanlık merkez ve taşra teşkilatı ile bağlı
ve ilgili kuruluşların hiyerarşik kademeleri ve
unvanları; hizmetin özelliklerinden kaynaklanan
farklılıklar dikkate alınmak suretiyle aşağıdaki
şekilde düzenlenir:
a) Bakanlık merkez teşkilatında:
1. Müsteşarlık,
2. Genel Müdürlük, Başkanlık, Daire Başkanlığı,
3. Müdürlük.
Taşra teşkilatı olan bakanlıklarda Genel Müdürlüklere
bağlı olarak daire başkanlığı kurulabilir.
b) Bağlı kuruluşlarda:
Müsteşarlık şeklindeki bağlı kuruluşlarda:
1. Müsteşarlık,
2. Genel Müdürlük, Daire Başkanlığı,
3. Müdürlük.
Başkanlık şeklindeki bağlı kuruluşlarda:
1. Başkanlık,
2. Daire Başkanlığı,
3. Müdürlük.
Genel Müdürlük şeklindeki bağlı kuruluşlarda:
1. Genel Müdürlük,
2. Daire Başkanlığı,
3. Müdürlük.
c) Taşra teşkilatı il kuruluşlarında:
1. Vali,
2. İl Müdürlüğü,
3. Şube Müdürlüğü.
d) Taşra teşkilatı ilçe kuruluşlarında:
1. Kaymakam,
2. İlçe Müdürlüğü,
3. İhtiyaç duyulan ilçelerde Şube Müdürlüğü.
e) Bölge kuruluşlarında:
1. Bölge Müdürlüğü,
2. Şube Müdürlüğü veya Başmühendislik.
Dışişleri Bakanlığı, Milli Güvenlik Kurulu Genel
Sekreterliği, Milli İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığı
ve ilişkili kuruluşlar bu maddede öngörülen hiyerarşik
kademe ve unvanlara ilişkin hükümlere tabi değildir.
Bunların hiyerarşik kademe ve unvanları kuruluş
kanunlarında düzenlenir.
Kuruluş işlemlerinin tamamlanması
Madde 29- Bakanlık merkez, taşra ve yurtdışı teşkilatı
ile bağlı ve ilgili kuruluşların kurulma işlemleri,
genel hükümlere göre kadro ihdası ile tamamlanır.
İKİNCİ BÖLÜM
Danışma Birimlerinin
Görev ve Yetkileri
Strateji Geliştirme Başkanlığı
Madde 30- Strateji Geliştirme Başkanlığı aşağıdaki
görevleri yapar:
a) Ulusal kalkınma strateji ve politikaları, yıllık
program ve hükümet programı çerçevesinde bakanlığın
orta ve uzun vadeli strateji ve politikalarını
belirlemek, amaçlarını oluşturmak üzere gerekli
çalışmaları yapmak,
b) Bakanlığın görev alanına giren konularda performans
ve kalite ölçütleri geliştirmek ve bu kapsamda
verilecek diğer görevleri yerine getirmek,
c) Bakanlık bütçesini stratejik plana ve yıllık
hedeflere göre hazırlamak; bakanlık faaliyetlerinin
bunlara uygunluğunu izlemek ve değerlendirmek,
d) Bakanlığın yönetimi ile hizmetlerin geliştirilmesi
ve performansla ilgili bilgi ve verileri toplamak,
analiz etmek, yorumlamak ve yıllık faaliyet
raporlarını hazırlamak,
e) Üst yönetimin iç denetime yönelik işlevinin
etkililiğini ve verimliliğini artırmak için gerekli
hazırlıkları yapmak,
f) Bakanlığın görev alanına giren konularda,
hizmetleri etkileyecek dış faktörleri incelemek, kurum
içi kapasite araştırması yapmak, hizmetlerin
etkililiğini ve tatmin düzeyini analiz etmek ve genel
araştırmalar yapmak,
g) Yönetim bilgi sistemlerine ilişkin hizmetleri
yerine getirmek,
h) Strateji Geliştirme Kurulunun sekreterya
hizmetlerini yürütmek.
Hukuk Müşavirliği
Madde 31- Hukuk Müşavirliği aşağıdaki görevleri yapar:
a) Bakan, bakanlık birimleri ve diğer bakanlıklar
tarafından gönderilen kanun, tüzük ve yönetmelik
tasarıları ile diğer hukuki konular hakkında görüş
bildirmek,
b) Bakanlığın menfaatlerini koruyucu, anlaşmazlıkları
önleyici hukuki tedbirleri zamanında almak, anlaşma ve
sözleşmelerin bu esaslara uygun olarak yapılmasına
yardımcı olmak,
c) 8 Ocak 1943 tarihli ve 4353 sayılı Kanun
hükümlerine göre adli ve idari davalarda gerekli
bilgileri hazırlamak, taraf olduğu idari davalarda
bakanlığı temsil etmek veya bakanlıkça hizmet
satınalma yoluyla temsil ettirilen davaları takip ve
koordine etmek.
Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirliği
Madde 32- Bakanlıklarda, basın ve halkla ilişkilerle
ilgili faaliyetleri planlamak ve bu faaliyetlerin
belirlenecek usul ve ilkelere göre yürütülmesini
sağlamak üzere Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirliği
kurulabilir.
Bakanlık müşavirleri
Madde 33- Bakanlıklarda, önem ve öncelik taşıyan
konularda bakanlık makamına yardımcı olmak üzere
bakanlık müşavirleri bulunabilir.
Bakanlık müşavirleri bakanlık makamına bağlıdır.
Bakanlık müşavirlerinin gerekli olup olmadığı ve
yirmiyi geçmeyecek şekilde sayısı kuruluş kanunlarında
gösterilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Yardımcı Hizmet
Birimlerinin Görev ve Yetkileri
Özel Kalem Müdürlüğü
Madde 34- Özel Kalem Müdürlüğü; bakanın çalışma
programını; resmi ve özel yazışmalarını; protokol ve
tören işlerini düzenlemek, yürütmek ve bakanın
vereceği diğer işleri yapmakla görevlidir.
İnsan Kaynakları Daire Başkanlığı
Madde 35- İnsan Kaynakları Daire Başkanlığının
görevleri şunlardır:
a) Bakanlığın insan gücü politikası ve planlaması
konusunda çalışmalar yapmak ve tekliflerde bulunmak,
b) Bakanlık personelinin atama, nakil, sicil, terfi,
ücret, emeklilik ve benzeri özlük işlemlerini
yürütmek,
c) Bakanlık teşkilatının eğitim planını hazırlamak,
uygulamak ve değerlendirmek,
d) Bakanlığın görev alanına giren konularda mahalli
idarelere dönük eğitim programları hazırlamak ve
uygulamak,
e) Bakan ve müsteşar tarafından verilecek diğer
görevleri yapmak.
Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı
Madde 36- Destek Hizmetleri Daire Başkanlığının
görevleri şunlardır:
a) Yapma, yaptırma, satınalma, kiralama, bakım ve
onarım, arşiv, sağlık ve benzeri her türlü idari ve
mali hizmetleri yürütmek,
b) Taşınır ve taşınmaz mal kayıtlarını tutmak,
c) Bakanlık sivil savunma ve seferberlik hizmetlerini
planlamak ve yürütmek,
d) Bakan ve müsteşar tarafından verilecek diğer
görevleri yapmak.
Bağlı ve ilgili kuruluşların danışma ve yardımcı
hizmet birimleri
Madde 37- Bakanlık bağlı ve ilgili kuruluşlarındaki
danışma ve yardımcı hizmet birimlerinin görevleri,
bakanlık merkez teşkilatındaki benzer birimlerin
görevleri esas alınarak düzenlenir.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Kamu Yönetiminde
Denetim
Denetim
Madde 38- Denetim; kamu kurum ve kuruluşlarının
faaliyet ve işlemlerinde hataların önlenmesine
yardımcı olmak, çalışanların ve kuruluşların
gelişmesine, yönetim ve kontrol sistemlerinin geçerli,
güvenilir ve tutarlı hale gelmesine rehberlik etmek
amacıyla; hizmetlerin süreç ve sonuçlarını mevzuata,
önceden belirlenmiş amaç ve hedeflere, performans
ölçütlerine ve kalite standartlarına göre; tarafsız
olarak analiz etmek, karşılaştırmak ve ölçmek;
kanıtlara dayalı olarak değerlendirmek, elde edilen
sonuçları rapor haline getirerek ilgililere
duyurmaktır.
Denetimin kapsamı ve türleri
Madde 39- Kamu kurum ve kuruluşlarında iç ve dış
denetim yapılır. İç denetim, hataların önlenmesi, risk
ve zayıflıkların belirlenmesi, iyi uygulama
örneklerinin yaygınlaştırılması, yönetim sistemlerinin
ve süreçlerinin geliştirilmesi amacıyla yapılan
denetimdir.
Dış denetim, kamu kurum ve kuruluşlarının hesap verme
sorumluluğu çerçevesinde bütün faaliyet, karar ve
işlemlerinin, kurumsal amaç, hedef ve planlara ve
kanunlara uygunluk yönünden incelenmesi ve
sonuçlarının değerlendirilmesidir.
Kamu kurum ve kuruluşlarının iç ve dış denetimi;
hukuka uygunluk, mali denetim ve performans denetimini
kapsar:
a) Hukuka uygunluk denetimi; eylem ve işlemlerin
ilgili kanun, tüzük, yönetmelik ve diğer mevzuata
uygunluğunun,
b) Mali denetim; gelir, gider ve mallara ilişkin hesap
ve işlemlerin doğruluğunun, mali tabloların tasdikinin
ve mali sistemlerin,
c) Performans denetimi; yönetimin bütün kademelerinde
gerçekleştirilen faaliyet ve programların planlanması,
uygulanması ve kontrolü aşamalarında ekonomikliğin,
verimliliğin ve etkililiğin,
denetlenmesini ifade eder.
Denetlemeye yetkili kurumlar
Madde 40- İç denetim, kamu kurum ve kuruluşlarının
kendi yöneticileri veya kurumun üst yöneticisinin
görevlendireceği iç denetim elemanları tarafından
yapılır.
Merkezi idareye dahil kurum ve kuruluşlarla il özel
idareleri, belediyeler ve bunlara bağlı kuruluşlar ve
mahalli idare birliklerinin dış denetimi kanunla
belirlenecek usul ve esaslar çerçevesinde Sayıştay
tarafından yapılır veya yaptırılır, sorumluların hesap
ve işlemleri kesin hükme bağlanır. Bu amaçla
Sayıştayın teşkilat yapısı içinde özel ihtisas
daireleri oluşturabileceği gibi, bölge düzeyinde
birimler kurulabilir.
Köyler ile köylerin kendi aralarında kurdukları
birlikler, mülki idare amirleri eliyle denetlenir.
Bilgi edinme hakkı ve saydamlık
Madde 41- Gerçek ve tüzel kişiler, kanunla belirlenen
usul ve esaslar çerçevesinde bilgi edinme hakkına
sahiptir. Kamu kurum ve kuruluşları, gerçek ve tüzel
kişilerin talep etmeleri halinde, istenen bilgi ve
belgeleri kanunda belirtilen istisnalar dışında
vermekle yükümlüdür.
Kamu kurum ve kuruluşları, görev ve hizmet alanlarına
giren konulardaki temel nitelikli karar ve
işlemlerini, mal ve hizmet alımlarını, satımlarını,
projelerini ve yıllık faaliyet raporlarını bilgi
iletişim teknolojilerini de kullanmak suretiyle
kamuoyunun bilgisine sunarlar.
Kesinleşen faaliyet ve denetim raporları uygun
vasıtalarla kamuoyunun incelemesine açık hale
getirilir. Mahalli idarelerde bu raporlar
meclislerinin ilk toplantısında üyelerin bilgisine de
sunulur.
Mahalli idareler halk denetçisi
Madde 42- Her ilde, mahalli idareler ve bunlara bağlı
kuruluşlar ile bu idareler tarafından kurulan birlik
ve işletmelerin, kurum dışı gerçek ve tüzel kişilerle
ilgili işlem ve eylemlerinden kaynaklanan
anlaşmazlıkların çözümüne yardımcı olmak üzere bir
halk denetçisi seçilir.
Halk denetçisi, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun
48 inci maddesinin (A) fıkrasının 1, 4, 5, 6 ve 7 nci
bentlerinde belirtilen şartları taşıyan; hukuk,
iktisat, işletme, maliye, kamu yönetimi, çalışma
ekonomisi alanlarında en az dört yıllık yükseköğretim
kurumlarından mezun veya bu alanlarda lisansüstü
derecesi olan ve en az on yıl mesleki tecrübe sahibi,
toplumda saygınlığı bulunan kişiler arasından beş yıl
süre ile görev yapmak üzere il genel meclisinin üçte
iki çoğunluğunun kararı ile seçilir. İlk iki turda
üçte iki çoğunluk sağlanamazsa, üçüncü turda salt
çoğunlukla seçim sonuçlandırılır. Halk denetçiliğine
kişiler kendileri aday olabileceği gibi, il genel
meclisi üyelerinin beşte biri tarafından da aday
gösterilebilir.
Halk denetçisi, asliye hukuk mahkemesinde görevinin
devamı süresince işlerini tam bir dikkat, dürüstlük ve
tarafsızlık ile yürüteceğine, kanun hükümlerine aykırı
hareket etmeyeceğine dair yemin ederek görevine
başlar. Yemin için yapılan başvuru mahkemece acele
işlerden sayılır.
Halk denetçisi, görevini engelleyen fiziki ve
psikolojik bir rahatsızlığı, görevi gereği edindiği
kişisel bilgi ve sırları açıklaması, halk denetçisi
olma şartlarını taşımadığının anlaşılması veya
sonradan kaybetmesi sebepleriyle il genel meclisinin
salt çoğunluğunun kararı ve valinin mütalaası üzerine
Danıştay kararı ile görevinden alınabilir. Bu şekilde
boşalan halk denetçiliğine, kalan süreyi tamamlamak
üzere yenisi seçilir.
Halk denetçisi, görevinin devamı süresince, herhangi
bir kamu kuruluşunda veya özel kuruluşta ücretli bir
işte çalışamaz. Kamu görevlileri arasından seçilen
halk denetçisi, bu süre için kurumundan izinli
sayılır. Bu şekilde seçilen halk denetçilerinin
kadroları ve tabi olduğu sosyal güvenlik kurumu ile
ilişkileri devam eder, ancak bunların ve diğer halk
denetçilerinin daha önce tabi oldukları sosyal
güvenlik kurumlarına ödenmesi gereken primleri
kendileri tarafından yatırılır.
Halk denetçisinin bürosu ve iş yükü ile orantılı
sayıda personel il özel idaresi tarafından sağlanır.
Halk denetçisine, il nüfusu 500.000’e kadar olan
illerde 50.000; 500.001-1.000.000 olan illerde 60.000;
1.000.001-2.000.000 olan illerde 70.000 ve
2.000.001’den fazla olan illerde 80.000 gösterge
rakamının Devlet memurları için belirlenen aylık
katsayı ile çarpımı sonucu bulunacak miktarda aylık
brüt ödenek verilir. Halk denetçisi gördüğü hizmet
nedeniyle talep sahiplerinden hiçbir şekilde ücret
veya başka bir karşılık alamaz.
Halk denetçisi, birinci fıkrada sayılan kuruluşların
gerçek ve tüzel kişileri ilgilendiren işlem ve
eylemlerine karşı menfaati ihlal edilenler tarafından
yapılacak başvuru üzerine, gerekli bilgi ve belgeleri
inceleyerek, gerektiğinde tarafları dinleyerek,
kırkbeş gün içinde kararını verir. Kararı, ilgili
idareye ve talep sahibine bildirir. İlgili idare halk
denetçisinin verdiği karara karşı tutumunu en geç on
gün içinde açıklar. İdare, halk denetçisinin
tavsiyesini uygun bulmazsa görüşünü gerekçelendirmek
zorundadır. Halk denetçisinin raporları kamuoyuna
açıktır.
İlgili kurum ve kuruluşlar, halk denetçisi tarafından
istenen bilgi ve belgeler ile soruların cevaplarını en
geç bir hafta içinde vermek zorundadır.
Konusu açık olmayan, somut iddia içermeyen, halk
denetçisinin yetki alanına girmeyen veya dava konusu
yapıldığı anlaşılan başvurular işleme konulmaz. Halk
denetçisi incelemesi sırasında, teknik hususlarda
bedeli il özel idare bütçesinden karşılanmak suretiyle
her türlü uzmandan yararlanabilir.
Menfaati ihlal edilen gerçek veya tüzel kişiler, işlem
ve eylemden haberdar olduktan sonra veya yaptıkları
başvuruya süresi içinde cevap verilmemesi üzerine otuz
gün içerisinde halk denetçisine başvurabilirler. Halk
denetçisine başvuru süresi, eylem ve işlemin tekemmül
tarihinden itibaren altı ayı geçemez.
Dava açma süresi içinde halk denetçisine yapılan
başvuru, dava açma süresini durdurur. Halk
denetçisinin tavsiye kararının verilen süre içinde
yerine getirilmemesi veya başvuru sahibini tatmin
etmemesi halinde, kararda belirtilen sürenin bitiş
tarihinden itibaren, talep sahibinin dava açma süresi
yeniden işlemeye başlar. Dava konusu edilmiş veya
üçüncü kişilere dönük karar ve işlemler sebebiyle halk
denetçisine başvurulamaz. Halk denetçisine başvuru,
idari yargıya müracaat hakkının önşartı değildir.
Halk denetçisi, incelemesi nedeniyle elde ettiği
kişilere ait bilgilerin gizliliğinin korunmasından
sorumludur. Halk denetçisi tarafından alınan tavsiye
kararları arşivlenir. Halk denetçisi, her yıl Ocak
ayında, bir önceki yılda verdiği tavsiye kararları ile
ilgili genel değerlendirme raporunu il genel
meclisinin bilgisine sunar.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Çeşitli ve Geçici
Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
Yöneticilerin sorumlulukları
Madde 43- Bu Kanun kapsamındaki kurum ve kuruluşların
her kademedeki yöneticileri, görevlerini mevzuata,
stratejik plan ve programlara, performans ölçütlerine
ve hizmet kalite standartlarına uygun olarak
yürütmekten üst kademelere karşı sorumludur.
İdari düzenleme yetkisi
Madde 44- Bakanlıklar ile kamu tüzel kişileri, önceden
kanunla düzenlenmeyen konularda ve kanun hükümlerine
aykırı şekilde idari düzenleme yapamazlar.
Yetki devri
Madde 45- Bakanlıklar ile bağlı ve ilgili kuruluşların
üst düzey yöneticileri, valiler, kaymakamlar ve
belediye başkanları, sınırlarını açıkça belirtmek ve
yazılı olmak şartıyla yetkilerinden bir kısmını
astlarına devredebilir. Yetki devri, uygun araçlarla
ilgililere duyurulur.
İnsan kaynakları yönetimi
Madde 46- Kamu hizmetleri memurlar, tam zamanlı veya
kısmi zamanlı çalışan diğer kamu görevlileri ve
işçiler eliyle yürütülür.
Memurlar ve diğer kamu görevlilerinin işe alınmaları
ve görevde yükselmeleri ehliyete dayalı seçme sınavı
ve liyakat esasına göre yapılır.
Diğer kamu görevlileri ile işçilerden tam zamanlı veya
kısmi zamanlı olarak ve kadro şartına bağlı olmaksızın
sözleşmeli statüde istihdam edileceklerin
sözleşmelerinde, ilgili personelin görevleri, hak ve
yükümlülükleri ile performans ölçütleri yer alır.
Memurlar ve diğer kamu görevlileri, performans
ölçütlerine göre değerlendirilir ve ödüllendirilir.
Hükümetin görevi sona erdiğinde, Milli Savunma
Bakanlığı Müsteşarı hariç müsteşarlar ile başkanlık ve
genel müdürlük şeklinde kurulan bağlı ve ilgili
kuruluşlarda kendi genel kurullarının seçimiyle
gelenler dışındaki başkan veya genel müdürlerin görevi
kendiliğinden sona ermiş sayılır. Ancak bu görevlere
yeni bir atama ya da görevlendirme yapılıncaya kadar
bu kişiler görevlerine devam ederler. Bu şekilde
görevi sona erenlerden başka bir göreve atanmayanlar,
özlük hakları saklı kalmak üzere, kadro şartı
aranmaksızın bakanlık müşaviri olarak atanırlar.
Merkezi idarede 2451 sayılı Bakanlıklar ve Bağlı
Kuruluşlarda Atama Usulüne İlişkin Kanun hükümleri
dışında kalan memurların atamaları bakan tarafından
yapılır. Bakan bu yetkisini alt kademelere
devredebilir. Bağlı ve ilgili kuruluşların kuruluş
kanunlarındaki atamaya ilişkin özel hükümler saklıdır.
Merkezi idarenin kadro ihdas, iptal ve değişikliği ile
kadrolara ilişkin diğer hususlar genel hükümlere
tabidir.
Başka kurumlarda personel görevlendirme
Madde 47- Bakanlıklarda bakanın, il özel idarelerinde
valinin, belediyelerde ise belediye başkanının talebi
ve ilgilinin ve kurumunun muvafakatı üzerine, merkezi
idare personelinden memur statüsünde olanlar mahalli
idarelerin yönetici kadrolarında veya bakanlıklarda
geçici olarak görevlendirilebilir. Bu personel,
kurumundan izinli sayılır ve asıl kadrosuyla ilgisi
devam eder. Bunların terfileri başkaca bir işleme
gerek kalmaksızın kurumlarınca yapılır. Bu hükme göre
görevlendirilenler, görev sürelerince, görevlendirmeye
ilişkin belgede belirtilmek kaydıyla mali ve sosyal
haklarını görevlendirildikleri kurumdan alabileceği
gibi, kadrolarının bulunduğu kurumdan da alabilirler.
Saklı tutulan hükümler
Madde 48- Bu Kanunun, 24 üncü maddesinin birinci
fıkrasının son cümlesi hariç olmak üzere İkinci
Kısmındaki hükümler, 46 ncı maddesinin beşinci fıkrası
dışındaki hükümler ile 47 nci maddesi hükümleri Milli
Savunma Bakanlığı hakkında uygulanmaz.
Kaldırılan hükümler ve kuruluşlar
Madde 49- 27/9/1984 tarihli ve 3046 sayılı Kanun,
24/10/1960 tarihli ve 108 sayılı Savunma
Sekreterlikleri Kurulmasına Dair Kanun ile 24/6/1983
tarihli ve 72 sayılı Başbakanlık Yüksek Denetleme
Kurulunun Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde
Kararname yürürlükten kaldırılmıştır.
9/5/1985 tarihli ve 3202 sayılı Köy Hizmetleri Genel
Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunla
kurulan Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü kaldırılmıştır.
Dışişleri Bakanlığı ile Türk İşbirliği ve Kalkınma
İdaresi Başkanlığı hariç bakanlıkların ve diğer kamu
kurum ve kuruluşlarının yurtdışı teşkilatı kaldırılmış
ve yurtdışı kadroları iptal edilmiştir.
Bakanlıklar ile bağlı ve ilgili kuruluşlar ve bu Kanun
kapsamına giren diğer kamu kurum ve kuruluşlarının
kuruluş ve görevlerine ilişkin kanunların ve kanun
hükmünde kararnamelerin bu Kanun hükümlerine aykırı
hükümleri uygulanmaz.
İKİNCİ BÖLÜM
Geçici ve Son Hükümler
Geçici Madde 1- Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte;
a) Sağlık Bakanlığı taşra teşkilatının görev ve
yetkileri, eğitim hastaneleri hariç, sağlık evi,
sağlık ocağı, sağlık merkezi, dispanser ile hastaneler
araç, gereç, taşınır ve taşınmaz malları, alacak ve
borçları, bütçe ödenekleri ve kadroları ile birlikte
olmak üzere personeli il özel idarelerine,
b) Kültür ve Turizm Bakanlığı taşra teşkilatının görev
ve yetkileri, ulusal nitelik taşımayan kütüphane ve
müzeler ile halk kütüphaneleri, kültür merkezleri
bina, araç, gereç, taşınır ve taşınmaz malları, alacak
ve borçları, bütçe ödenekleri ve kadroları ile
birlikte olmak üzere personeli belediye sınırları
içinde belediyelere, belediye sınırları dışında il
özel idarelerine, ören yerleri ise il özel
idarelerine,
c) Çevre ve Orman Bakanlığı taşra teşkilatının görev
ve yetkileri ile fidanlıklar, piknik yerleri, dinlenme
ve benzeri tesisler, bina, araç, gereç, taşınır ve
taşınmaz malları, alacak ve borçları, bütçe ödenekleri
ve kadroları ile birlikte olmak üzere personeli
belediye sınırları içinde belediyelere; belediye
sınırları dışında bulunan bu gibi tesis ve yerler ile
milli parklar il özel idarelerine,
d) Tarım ve Köyişleri Bakanlığı taşra teşkilatının
görev ve yetkileri, ulusal veya bölgesel düzeyde
faaliyet gösteren araştırma enstitüleri ve
laboratuvarlar hariç enstitü ve laboratuvarları ile
üretme istasyonları bina, araç, gereç, taşınır ve
taşınmaz malları, alacak ve borçları, bütçe ödenekleri
ve kadroları ile birlikte olmak üzere personeli il
özel idarelerine,
e) Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel
Müdürlüğü taşra teşkilatının görev ve yetkileri ile
huzurevi, çocuk yuvası, kreş gibi tesisler, bina,
araç, gereç, taşınır ve taşınmaz malları, alacak ve
boçları, bütçe ödenekleri ve kadroları ile birlikte
olmak üzere personeli belediye sınırları içinde
belediyelere, belediye sınırları dışında il özel
idarelerine,
f) Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü taşra teşkilatının
görev ve yetkileri ile spor sahaları, spor salonları,
stadyumlar ve diğer spor tesisleri bina, araç, gereç,
taşınır ve taşınmaz malları, alacak ve borçları, bütçe
ödenekleri ve kadroları ile birlikte olmak üzere
personeli belediye sınırları içinde belediyelere,
belediye sınırları dışında il özel idarelerine,
g) Sanayi ve Ticaret Bakanlığı ile Bayındırlık ve
İskan Bakanlığı taşra teşkilatının görev ve yetkileri
ile bina, araç, gereç, taşınır ve taşınmaz malları,
alacak ve borçları, bütçe ödenekleri ve kadroları ile
birlikte olmak üzere personeli il özel idarelerine,
devredilmiştir.
Birinci fıkranın (b), (c), (d) ve (f) bentlerinde
belediyelere devredilen bina, araç, gereç, personel,
taşınır ve taşınmaz mallar ile alacak ve borçların,
büyükşehir belediyesi bulunan yerlerde paylaşımı özel
kanununda belirtilen hükümlere tabidir.
Birinci fıkranın (a) bendinde il özel idarelerine
devredilen sağlık evi, sağlık ocağı, sağlık merkezi ve
dispanser gibi koruyucu sağlık hizmeti veren tesisler
il özel idarelerince Sağlık Bakanlığı tarafından
belirlenen esas ve usullere göre bina, araç, gereç,
taşınır ve taşınmaz malları, alacak ve borçları, bütçe
ödenekleri ve kadroları ile birlikte olmak üzere
personeli belediyelere devredilebilir.
Birinci fıkranın (d) bendinde il özel idarelerine
devri öngörülen enstitü ve laboratuvarlar Tarım ve
Köyişleri Bakanlığı tarafından belirlenen esas ve
usullere göre bina, araç, gereç, taşınır ve taşınmaz
malları, alacak ve borçları, bütçe ödenekleri ve
kadroları ile birlikte olmak üzere personeli görev
alanına göre üniversitelere, kamu kurumu niteliğindeki
meslek kuruluşlarına veya belediyelere devredilebilir.
Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarına devir
halinde personelin devri isteklerine bağlıdır.
Milli Eğitim Bakanlığı dışındaki bakanlıklar ile kamu
kurum ve kuruluşlarına bağlı sağlık, tarım, adalet,
tapu kadastro ve Anadolu meteoroloji meslek liseleri
bina, araç, gereç, taşınır ve taşınmaz malları ile
bunlara ait bütçe ödenekleri Milli Eğitim Bakanlığına
devredilmiştir. Bu fıkrada öngörülen devir işlemleri
ile bu okulların personelinden devredilecek olanlara
ait işlemler Milli Eğitim Bakanlığı ile ilgili
bakanlık veya kuruluşlar arasında yapılacak
protokollere göre 2003-2004 öğretim yılı sonunda
tamamlanır.
Devir ve tasfiye, Maliye Bakanlığı ve Devlet Personel
Başkanlığı ile ilgisine göre bu maddede belirtilen
bakanlıklar tarafından birlikte hazırlanarak Bakanlar
Kurulu tarafından yürürlüğe konulacak esas ve usullere
göre birinci fıkranın (a) bendi dışında en geç bir yıl
içinde gerçekleştirilir. Ancak, atanacak personel ile
devredilecek taşınır ve taşınmaz mallar, ilgili
mahalli idarelerin ihtiyacı dikkate alınarak
belirlenir. Birinci fıkranın (a) bendinde belirtilen
kadroların dışındaki unsurların devri bir yıl içinde,
kadroların ve taşra teşkilatının bunlara ilişkin görev
ve yetkilerinin devri ise Maliye Bakanlığı, Devlet
Personel Başkanlığı ve Sağlık Bakanlığı tarafından
birlikte hazırlanarak Bakanlar Kurulunca yürürlüğe
konulacak esaslara göre kademeli olarak beş yıl içinde
yapılır. Bu süre içerisinde devredilmeyen kadrolara
ait atamalar Sağlık Bakanlığı tarafından yapılmaya
devam edilir.
Geçici Madde 2- Kaldırılan Köy Hizmetleri Genel
Müdürlüğünün görev ve yetkileri; araç, gereç, her
türlü taşınır ve taşınmaz malları, bunlara ait
ödeneklerle birlikte İstanbul dışında il özel
idarelerine; İstanbul ilinde ise bu hizmetleri il
hudutları dahilinde yapmak üzere İstanbul Büyükşehir
Belediyesine devredilmiştir. Köy Hizmetleri Genel
Müdürlüğü merkez teşkilatı personeli Tarım ve
Köyişleri Bakanlığına, İstanbul dışındaki taşra
teşkilatı personeli bulundukları illerdeki il özel
idarelerine, İstanbul’da ise İstanbul Büyükşehir
Belediyesi Başkanlığına kadro ve pozisyonları ile
birlikte devredilmiş ve bunlar da başkaca bir işleme
gerek kalmaksızın bu kadro ve pozisyonlara atanmış
sayılır.
3202 sayılı Köy Hizmetleri Genel Müdürlüğü Teşkilat ve
Görevleri Hakkında Kanunda geçen “Köy Hizmetleri Genel
Müdürlüğü” ibareleri İstanbul ilinde “İstanbul
Büyükşehir Belediyesi”, İstanbul dışında ise “il özel
idaresi” olarak uygulanır.
Birinci fıkrada belirtilen tasfiye ve devir işlemleri
Bakanlar Kurulu tarafından belirlenecek esas ve
usullere göre altı ay içinde gerçekleştirilir.
Geçici Madde 3- Yüksek Denetleme Kurulunun personeli,
araç, gereç, her türlü taşınır ve taşımaz malları ve
bütçesi Sayıştaya devredilmiştir.
Yüksek Denetleme Kurulunda çalışanlardan; başkan ve
üyeler başka bir işleme gerek kalmaksızın ve kadro
şartı aranmaksızın, birinci sınıfa ayrılmış, birinci
sınıfa ayrıldıktan sonra altı yılını tamamlamış ve
birinci sınıfa ayrılma niteliklerini kaybetmemiş
Sayıştay uzman denetçisi; başdenetçi, denetçi ve
denetçi yardımcıları da kazanılmış hak aylık
derecelerine uygun Sayıştay uzman denetçisi, Sayıştay
başdenetçisi, Sayıştay denetçisi ve Sayıştay denetçi
yardımcısı kadrolarına atanmış sayılır. Sayıştay uzman
denetçiliğine atanmış sayılan başdenetçi ve
denetçilerin birinci sınıfa ayrılmalarına ve
uygulamaya ilişkin hususlar 832 sayılı Sayıştay Kanunu
çerçevesinde Sayıştay Genel Kurulunca belirlenir.
Diğer personel ise Sayıştay Başkanınca kadro şartı
aranmaksızın durumlarına uygun kadrolara atanır.
Devirle ilgili bütün işlemler Sayıştay Başkanınca
yerine getirilir.
Yapılan atamalar sonucu, kaldırılan Yüksek Denetleme
Kurulunun her statüdeki mensuplarına, devir
tarihindeki kadro ve pozisyonlarına ait aylık, ücret,
ek ödeme, ikramiye ve benzeri adlar altında yapılmakta
olan ödemelerin net tutarının, Sayıştay mevzuatına
göre hak edecekleri aylık ücret, ek ödeme, ikramiye ve
benzeri adlar altında yapılmakta olan ödemelerin net
tutarından fazla olması halinde aradaki fark
giderilinceye kadar herhangi bir vergi ve kesintiye
tabi tutulmaksızın tazminat olarak ödenir.
Mülga 72 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin kapsamına
giren kuruluşların denetimleri ile halen Yüksek
Denetleme Kurulu tarafından yürütülen denetimler,
Sayıştay Kanununda yapılacak düzenlemeye kadar bu
Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre Sayıştay
tarafından sonuçlandırılır.
8/6/1984 tarihli ve 233 sayılı Kamu İktisadi
Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname,
2/4/1987 tarihli ve 3346 sayılı Kamu İktisadi
Teşebbüsleri İle Fonların Türkiye Büyük Millet
Meclisince Denetlenmesinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
ve diğer kanunlarda Yüksek Denetleme Kuruluna yapılan
atıflar Sayıştaya yapılmış sayılır.
Geçici Madde 4- 23 üncü maddede öngörülen Bakanlar
Kurulu kararı üç ay içinde çıkarılır. 23 üncü maddede
sözü edilen bakanlıklar ile diğer kamu kurum ve
kuruluşlarının yurtdışı teşkilatı bu kararnameye göre
yapılacak görevlendirmelerin tamamlanmasına kadar
görevlerine devam ederler.
Geçici Madde 5- Bu Kanun kapsamına giren kamu kurum ve
kuruluşlarının kuruluş ve görevlerine ilişkin kanun,
kanun hükmünde kararname ve diğer mevzuatlarında bu
Kanunda belirtilen ilkeler doğrultusunda gerekli
değişiklikler bir yıl içinde yapılır.
Geçici Madde 6- 5 inci maddenin (l) bendine aykırı mal
ve hizmet üretimi yapan birimler iki yıl içinde
tasfiye edilir.
Geçici Madde 7- Bu Kanun uyarınca bakanlıklar ile
bağlı ve ilgili kuruluşların kuruluş kanunlarında
yapılacak düzenlemeler nedeniyle kadro unvanı ve
derecesi değişen veya kaldırılanların eski kadrolarına
ait aylık, ek gösterge ve her türlü zam ve tazminat
hakları, yeni görevlerinde kaldıkları sürece,
şahıslarına bağlı olarak saklı tutulur.
Geçici Madde 8- Bakanlıklar ile bağlı ve ilgili
kuruluşların teşkilatı, bu Kanun esaslarına göre
yeniden düzenleninceye ve bu düzenleme uyarınca genel
hükümlere göre yeni kadrolar tespit ve ihdas
edilinceye kadar bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte
mevcut olan kadroların kullanımına devam olunur.
Geçici Madde 9- Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten
itibaren altı ay içinde Başbakanlık ve bakanlıklar ile
bağlı ve ilgili kuruluşlarda mevcut kadrolarda artış
yapılmamak kaydıyla 190 sayılı Genel Kadro ve Usulü
Hakkında Kanun Hükmünde Kararname esaslarına göre
sınıf, unvan ve derece değişikliği yapılabilir.
Yürürlük
Madde 50- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 51- Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu
yürütür.
